Lezingencyclus 2019 “Voedsel door de eeuwen heen”

 


De data voor de volgende cyclus van drie lezingen, die dit jaar door Stichting RAG worden georganiseerd, zijn bekend. Het thema van de lezingen is dit keer “Voedsel door de eeuwen heen”.

 

Lezing 1 op 5 november, spreker: Arie Kaan over Belangrijke invloeden op de voedselproductie in het Geestmerambacht

Arie Kaan loopt via belangrijke mensen en gebeurtenissen de historie door. Hij zal laten zien welke grote veranderingen die hebben gehad op dit voedselgebied. Aan de orde komen overgang van veeteelt naar tuinbouw, de veepest, plagen en ziekten bij de gewassen en welke mensen met visie nieuwe ontwikkelingen brachten.

 

Lezing 2 op 19 november, spreker: Wouter van der Meer, archeoloog en archeobotanist bij BIAX, over Klein, kleiner, kleinst – Archeologisch voedsel onder de (elektronen)microscoop

Wat aten de mensen vroeger? Historische teksten over voedsel, zoals losse recepten en kookboeken, zijn zeldzaam. Deze teksten geven in veel detail de pronkschotels van de bovenklasse weer, maar zeggen eigenlijk weinig over de dagelijkse maaltijd van de gewone man. Ze gaan ook niet zo erg ver terug in de tijd.

Gelukkig is er meer mogelijk. Om te weten te komen wat de mensen vroeger aten, kunnen ook de overblijfselen van het voedsel zelf worden geanalyseerd. In een soort forensisch onderzoek kunnen kleine stukjes bewijs van vroegere maaltijden worden bestudeerd. Peulvruchten die in het vuur onder de ketel vielen, een weggegooide kookpot met aangebrande stoofpot, een verkoolde broodkorst uit een oven: sporen van ongelukjes die op bijna elke vindplaats wel aanwezig zijn. Ook wanneer het eten netjes in de mond terecht kwam, liet de maaltijd nog sporen achter: beerputten vol uitwerpselen, darminhoud van veenlijken en gemineraliseerde poep naast een woning. Alles is informatie.

In de archeologie zijn er allerlei specialisten bezig om het vraagstuk voeding te ontrafelen, ieder vanuit een ander oogpunt. Deze lezing stelt de studie van archeologische plantenresten, archeobotanie, centraal. Dat planten van groot belang zijn in menselijke voeding, behoeft geen discussie, maar hoe kunnen we achterhalen welke planten vroeger zijn gegeten? Dinsdag 19 november aanstaande zal aan de hand van enkele bijzondere vondsten een aantal van de belangrijkste technieken worden toegelicht.

 

Lezing 3 op 10 december, spreker: Claudia Vandepoel, museumdeskundige en gespecialiseerd in de archeologie

Dertien jaar geleden richtte Claudia Vandepoel haar bedrijf de Historische keuken op uit interesse voor voeding en recepten uit lang vervlogen tijden. Ze publiceert regelmatig en heeft ook al een kookboek op haar naam staan met de deftige titel ‘Sapor Limitis, de Smaak van de Limes’. Naast talrijke recepten vertelt ze in het kookboek  over de voeding van de Romeinen en de Romeinse soldaten, gebaseerd op archeobotanisch en historisch onderzoek. Vandepoel kent de keukengeheimen uit prehistorie, middeleeuwen en Gouden eeuw en deelt deze met kleurrijke illustraties. U kunt letterlijk en figuurlijk een smaakvolle lezing verwachten. Het kookboek met Romeinse recepten is op de avond van de lezing te koop.

Op www.dehistorischekeuken.nl staat meer informatie over Claudia Vanderpoel.

 

Praktische informatie

De avonden zijn als volgt ingedeeld:

19.30 uur tot 20.00 uur inloop

20.00 uur tot 20.45 uur 1ste deel lezing

20.45 uur tot 21.15 uur pauze

21.15 uur tot 21.30 uur 2de deel lezing

21.30 uur tot 22.00 uur Vragen en afsluiting

 

De lezingen worden gehouden in de grote zaal van Het Behouden Huis, Dorpsstraat 850, 1724 NV Oudkarspel*.

 

Iedereen is welkom. Toegang is vrij. Na afloop van de lezingen stelt Stichting Regionale Archeologie “Gheestmanambocht” een vrijwillige financiële bijdrage zeer op prijs. Consumpties zijn voor eigen rekening.

 

Als u een of meer van deze drie lezingen wilt bijwonen, moet u zich aanmelden bij Stichting Regionale Archeologie “Gheestmanambocht” (info@rag-archeologie.nl of via dit formulier). Vermeld daarbij a.u.b. uw naam, het aantal personen en welke lezing(en) u wilt bijwonen.

 

Houd i.v.m. met mogelijke wijzigingen de website www.rag-archeologie.nl en onze Facebookpagina in de gaten.

 

*Bereikbaarheid van Het Behouden Huis.

Parkeren: Voor het Behouden Huis of op parkeerterrein bij Vomar Voordeelmarkt, Voorburggracht 415, 1724 NZ Oudkarspel (5 minuten lopen naar Behouden Huis).

Openbaar vervoer: Bus 169 Alkmaar-Oudkarspel vv, halte Zaagmolenweg (5 minuten lopen naar Behouden Huis).